Politika Başlık

POLİTİKA

Prens Bin Salman’ın Vizyon 2030’na ‘10 numara’ prestij

Suudi Veliaht Prens Bin Salman, “ekonomik ve sosyal reformlar”dan oluşan Vizyon 2030 programına stratejik ortak olarak belirlediği İngiltere’ye 6 ve 9 Mart tarihleri arasında üç günlük bir ziyaret gerçekleştirdi. Bin Salman, Suudi Arabistan’ın Yemen’de sürdürdüğü savaş nedeniyle kaybettiği prestiji yeniden kazanmak için İngiltere Başbakanı Theresa May ile Downing Street’te bulunan 10 numaralı Başbakanlık konutunda bir araya geldi. Önümüzdeki 10 yıl içerisinde İngiltere ekonomisine 65 milyar sterlin kaynak sağlayacak olan Suudi Arabistan’ın “ekonomik ve sosyal reformları”nın uygulayıcısı Bin Salman’ın Başbakanlık Konutu’nda yenilenen prestiji; Kraliçe, Galler Prensi, Cambridge Dükü ve Canterbury Başpisikoposu tarafından da perçinlendi.

İngiltere ile£65 milyarlık işbirliği

Theresa May’in Başbakanlık Konutu’nda, Kraliçe 2. Elizabeth’in Buckingam Sarayı’nda ağırladığı, dış işleri ve savunma bakanları ile görüşmeler yapan Prens Bin Salman, prestijini yenileyen ve 2030 vizyonu için dünyaya kapı aralayan İngiltere’yi £65 milyar değerindeki ekonomik işbirliği ile ödüllendirdi. Vizyon 2030 kapsamında, Suudi Arabistan eğitim, finansal hizmetler, kültür, sağlık, bilim, teknoloji, temiz enerji ve savunma alanlarında İngiltere’de ticaret ve yatırım yapacak. Veliaht Prens’in “reform” programını desteklemek, politik ve güvenlik işbirliğini pekiştirmek, Birleşik Krallık ve Suudia Arabistan arasında taahhüt edilen uzun vaadeli ortaklığı kalıcı hale getirmek için May ve Salman, ‘Birleşik Karllık – Suudi Arabistan Stratejik Ortaklık Konseyi’nin kuruluşunu da ilan etti.

Kamuoyu baskısı ile Yemen’i de konuştular

Prens Bin Salman’ın, ziyaretinin ertesinde İşçi Partisi Gölge Dış İşleri Bakanı Emily Thornberry’in The Guardian gazetesinde yayımlanan ‘Britanya’nın Suudi hükümdara kırmızı halısı utanmazca’ başlıklı yazısı, Çarşamba günleri parlamentoda gerçekleşen Başbakana Soru Saati’nde İşçi Partisi Lideri Jeremy Corbyn’in Theresa May’i Riyad’a silah sattığı için savaş suçu işlemekle itham etmesi ve Başbakanlık Konutu’ndaki görüşme esnasında yapılan protestolarla gündeme gelen Yemen, Bin Salman ve May’in gündeminde de yer aldı. Suudi Arabistan’ın Yemen’de yürüttüğü savaşı sattığı silahlarla besleyen May, kamuoyundan gelen tepkileri yatıştırmak için Prens Bin Salman ile Yemen’deki krize politik bir çözüm bulmak için daha yakın ilişki içinde olacakları konusunda anlaştıklarını da duyurdu. Yemen’de yaşanan insanlık dramındaki suç ortaklığı üç gün boyunca kamuoyunda yoğun olarak tartışılan May Hükümeti, bu tartışmaları bastırmak için İngiltere’nin Yemen’e “insani yardım” yapan ülkeler arasında üçüncü sırada olduğunu hatırlattı. İngiltere’nin “insani yardım” yaptığı Yemen’in sattığı silahlarla cehenneme çevrilmesine neden seyirci kaldığı ise, insani yardımın nerelere harcandığı bilgisinde saklı. İngiltere yaptığı ‘insani yardımla’ adeta, Suudi Arabistan’ın bombardımanı devam ettirebilmesi için Yemeni ayakta tutmaya çalışıyor. İngiltere’nin ‘insani yardımları’ kamu emekçilerinin maaşları ve kamu kurumlarının ayakta kalması için harcanıyor.

Türkiye’nin ardından Orta Doğu’nun en büyük ekonomisine sahip Suudi Arabistan İngiltere’nin en çok ihracat yaptığı ikinci ülke. İngiltere’den silah alımında birinci sırada yer alan Suudi Arabistan, 2015 yılından bu yana İngiltere’den yaklaşık 5 milyar sterlin değerinde silah satın aldı. Şimdiye kadar İngiltere’den 72 Typhoon savaş uçağı alan Suudi Arabistan’ın, bir süredir görüşmelerini yürüttüğü 48 Typhoon’ın alımına ilişkin de prensipte anlaşmaya varıldı. Suudi Arabistan ile hem Vizyon 2030 “reformu”na ilişkin yatırımlar hem de Thypoon savaş jetlerinin alımına ilişkin haberlerin ardından İngiliz silah üretici BAE Systems’in hisseleri borasada % 2 değer kazandı. İngiltere Suudi Arabistan’a silah satışının yanı sıra, Suudi devletine ait dünyanın en büyük petrol şirketi Aramco’nun hisselerinin en azından bir kısmını Londra Borsa’sına sürmesi için Bin Salman’ı ikna çalışmaları da yürütüyor.

Resmi ziyareti, muhalefet parlamentoda halk sokakta protesto etti

Theresa May’in, Bin Salman ile görüşmesi öncesi İşçi Partisi Lideri Jeremy Corbyn parlamentoda May’i Suudi Arabistan’a silah sattığı için savaş suçu işlemekle itham etti. Corbyn, Theresa May’den Suudi Arabistan’a silah satışına son vermesini talep ederken, Yemen’de ateşkesin Bin Salman’la görüşülmesi gerektiğini de dile getirdi. Bin Salman’ın Theresa May ile 10 numaralı Başbakanlık Konutu’nda yaptığı görüşme esnasında, İngiltere Savaş Karşıtı Koalisyon, Silahlanmaya Karşı Kampanya Grubu, War on Want, Küresel Adalet ve insan hakları örgütleri ortak bir protesto düzenledi. Protestoya bazı İşçi Partili milletvekilleri de destek verdi.

İngiltere’nin Suudi Arabistan’a kuraklıkla mücadele ve çatışmaların olduğu ülkelerde yaşamsal tesislerin kurulması için 100 milyon sterlin insani yardım yapacağının açığa çıkmasının ardından, hükümete yönelik eleştiriler daha da arttı. Gölge Uluslararası Kalkınma Bakanı Kate Osamor, varılan anlaşmayı bir rezalet olarak tanımladı. İnsani yardım için Suudi Arabistan’a kaynak aktarılmasının Suudi Arabistan’ı aklamak olduğunu ifade eden Osamor anlaşmanın utanç verici olduğunu belirtti.